شناسایی عوامل علی رهبری سلامتمحور با رویکرد دانش رفتار سازمانی در سازمانهای دولتی استان خراسان رضوی
کلمات کلیدی:
رهبری سلامت محور, دانش رفتار سازمانی, سازمانهای دولتی, عوامل علی, آموزش سازمانیچکیده
هدف این پژوهش شناسایی عوامل علی رهبری سلامتمحور با رویکرد دانش رفتار سازمانی در سازمانهای دولتی استان خراسان رضوی است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر نوع دادهها آمیخته (کیفی-کمی) از نوع اکتشافی بود. در بخش کیفی از روش دادهبنیاد و در بخش کمی از روش توصیفی-پیمایشی استفاده شد. جامعه آماری در بخش کیفی شامل 25 نفر از اساتید و خبرگان حوزه رهبری سلامتمحور بود که با روش نمونهگیری گلولهبرفی و تا رسیدن به اشباع نظری 14 نفر انتخاب شدند. در بخش کمی نیز از میان 124376 نفر مدیران و کارکنان سازمانهای دولتی استان خراسان رضوی، 383 نفر با استفاده از نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب شدند. ابزار گردآوری دادهها شامل مصاحبههای نیمهساختاریافته و پرسشنامه محققساخته 13 سؤالی بود. روایی و پایایی ابزارها تأیید شد و تحلیل دادهها با مدلیابی معادلات ساختاری انجام گرفت. نتایج نشان داد که آگاهی و آموزش مدیران و کارکنان (β=0.786) و موانع ساختاری و بوروکراتیک (β=0.625) بهعنوان عوامل علی، تأثیر معناداری بر شرایط علی دارند و این شرایط نیز با ضریب 0.391 بر رهبری سلامتمحور اثرگذار است. همچنین مقدار R² برابر با 0.391 بیانگر تبیین 39.1 درصد از واریانس رهبری سلامتمحور توسط متغیرهای مدل است و تمامی روابط در سطح اطمینان 95 درصد معنادار بودند. یافتهها نشان میدهد که ارتقای آگاهی و آموزش کارکنان و مدیران همراه با کاهش موانع ساختاری، نقش کلیدی در تحقق رهبری سلامتمحور دارد و توجه نظاممند به این عوامل میتواند زمینهساز بهبود عملکرد سازمانهای دولتی شود.
دانلودها
مراجع
Ahmadi, K. (2018). Foundations of Neuroleadership. Termeh Publications.
Arnold, M., & Rigotti, T. (2023). How's the boss? Integration of the health-oriented leadership concept into the job demands-resources theory. Journal of managerial psychology, 38(6), 419-433. https://doi.org/10.1108/JMP-11-2022-0595
Boroumand, Z. (2025). Organizational Behavior Management. Payame Noor University Press.
Bruhn, K., Tautz, D., & Felfe, J. (2025). The role of leader-employee communication in Health-oriented Leadership. Gruppe. Interaktion. Organisation. Zeitschrift für Angewandte Organisationspsychologie (GIO), 1-20. https://doi.org/10.1007/s11612-025-00780-6
Gostin, L. O., Meier, B. M., & Pace, L. (2025). A world without WHO—a crossroads for US global health leadership. JAMA, 333(12), 1028-1029. https://doi.org/10.1001/jama.2025.1764
Hamzavi, H., Kameli, M. J., Azarpara, R., & Karimi, H. (2023). Analyzing the effect of health-oriented leadership style on employees' mental health with the mediating role of human resources psychological needs. Journal of Psychological Research in Management, 9(2), 37-60.
Han, Y., & Mohamed, R. (2025). True or False? The Impact of Health-Oriented Leadership on Work Engagement in the Hotel Industry. Sage Open, 15(1), 21582440251323347. https://doi.org/10.1177/21582440251323347
Kalbarczyk, A., Banchoff, K., Perry, K. E., Nielsen, C. P., Malhotra, A., & Morgan, R. (2025). A scoping review on the impact of women’s global leadership: evidence to inform health leadership. BMJ Global Health, 10(2). https://doi.org/10.1136/bmjgh-2024-016843
Koenig, I., & Diehl, S. (2021). Healthy leadership and workplace health promotion: Prerequisites for organizational health (M. Ziaei Bidhendi & S. Haghi, Trans.). Journal of Administrative Studies and Research, 11, 64-87.
Norouzian, M., Rangriz, H., & Rabiee Mandjin, M. R. (2020). Designing a model for improving and optimizing the selection and recruitment system of human resources in health-oriented government organizations. Journal of Health and Care (Health System), 11(3), 45-54.
Rezaeian, A. (2023). Principles of Organizational Behavior Management. SAMT Publications.
Safarmohammadloo, S., Sharbaf Oliaei, L., & Malekzadeh, G. (2024). Designing a strategic framework for health-oriented leadership based on the Strategic Reference Points (SRPs) theory. Journal of Social Sciences Ferdowsi University of Mashhad, 21(1), 35-69.
Shariatnejad, A., Rezainejad, H., & Amraee, M. (2024). Designing a health-oriented leadership model in industrial companies using the Interpretive Structural Modeling (ISM) method. Quarterly Journal of Organizational Behavior Studies, 13(2), 63-88.
Yen, K. C., Lee, T., & Chun, C. H. (2024). Exploring the Influence of Health-Oriented Leadership on Subordinates’ Well-Being and Outcomes. Academy of Management Proceedings, Valhalla, NY.
Zada, M., Zada, S., & Khan, S. (2025). The role of health-oriented leadership in improving hospitality employees’ mental health and development outcomes. International Journal of Hospitality Management, 130, 104243. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2025.104243
