یادگیری هوشمند و تحول مدیریت 3115-8900 3 شهریور ماه 1404 1404 06 10 Identifying and Classifying the Dimensions and Components of Self-Directed Learning for the Professional Development of Education Staff شناسایی و سطح‌بندی ابعاد و مؤلفه‌های یادگیری خودراهبر به‌منظور رشد حرفه‌ای کارکنان آموزش و پرورش 1 25 FA شبنم برزگر دانشجوی دکتری ، گروه علوم تربیتی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران نگین جباری گروه مدیریت آموزشی، واحد گرگان، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران فرانک موسوی گروه مدیریت آموزشی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران Journal Article 1404/02/10 <p>This study aimed to develop and hierarchically structure a comprehensive model of self-directed learning to enhance the professional development of education staff. A sequential qualitative design was employed; first, inductive qualitative content analysis based on semi-structured interviews with 22 academic and organizational experts was conducted, and then interpretive structural modeling (ISM) was applied with 12 senior education administrators to determine hierarchical relationships among the extracted constructs. Instrument validity was confirmed through expert review, and reliability in the second phase reached 0.88 using the test–retest method. The results revealed an integrated model consisting of 8 dimensions, 24 components, and 114 indicators. The four-level causal hierarchy showed that “learning strategies” and “learning while working” formed the most operational layer, whereas “human resource empowerment” and “organizational learning agency” emerged as the deepest structural and policy-driven determinants. The proposed framework provides a coherent, policy-oriented roadmap for institutionalizing self-directed learning and offers a strategic foundation for sustainable professional development within the education system.</p> <p>هدف این پژوهش، طراحی و تبیین مدل مفهومی یادگیری خودراهبر و سطح‌بندی ابعاد و مؤلفه‌های آن در راستای رشد حرفه‌ای کارکنان نظام آموزش و پرورش است. این مطالعه با رویکرد کیفی متوالی انجام شد؛ در مرحله نخست، تحلیل محتوای کیفی استقرایی مبتنی بر مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۲۲ خبره دانشگاهی و سازمانی به‌کار گرفته شد و در مرحله دوم، به‌منظور تعیین روابط ساختاری میان سازه‌ها، از مدلسازی ساختاری تفسیری (ISM) با مشارکت ۱۲ مدیر عالی و مدیران توسعه منابع انسانی آموزش و پرورش استفاده گردید. روایی ابزار از طریق بازبینی خبرگان و پایایی مرحله دوم با روش آزمون–بازآزمون و ضریب 0.88 تأیید شد. نتایج نشان داد مدل نهایی شامل ۸ بعد، ۲۴ مؤلفه و ۱۱۴ شاخص است. سطح‌بندی علی چهارسطحی مشخص ساخت که در آن «راهبردهای یادگیری» و «یادگیری حین کار» به‌عنوان کنش‌های نزدیک به عمل در پایین‌ترین سطح، و «توانمندسازی منابع انسانی» و «عاملیت یادگیری سازمانی» به‌عنوان عمیق‌ترین پیشران‌های ساختاری–سیاستی در بالاترین سطح قرار دارند. مدل پیشنهادی چارچوبی نظام‌مند و سیاست‌محور برای نهادینه‌سازی یادگیری خودراهبر ارائه می‌دهد و می‌تواند به‌عنوان زیربنای تصمیم‌سازی راهبردی در توسعه حرفه‌ای پایدار کارکنان آموزش و پرورش مورد استفاده قرار گیرد.</p> https://jilmt.com/index.php/jilmt/article/download/81/77