یادگیری هوشمند و تحول مدیریت 3115-8900 3 آبان ماه 1404 1404 08 01 Identification of the Dimensions and Components of Culture-Building Based on Citizenship Behavior in Organ Donation شناسایی ابعاد و مؤلفه‌های فرهنگ‌سازی مبتنی بر رفتار شهروندی در اهدای اعضا 1 25 FA سعید محمدی گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی تبریز، ایران سلیمان ایران زاده گروه مدیریت صنعتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران Journal Article 1404/04/18 <p>This study aims to identify and conceptualize the dimensions and components of culture-building based on citizenship behavior in the organ donation system through an integrated cultural, social, and psychological framework. This applied-developmental study employed a mixed-methods design. In the qualitative phase, thematic analysis was conducted on scientific documents and 16 in-depth expert interviews drawn from medicine, psychology, sociology, media, religion, education, and transplant coordination, yielding 320 initial codes that were organized into seven core themes. In the quantitative phase, the extracted framework was validated using the fuzzy Delphi technique with participation of 14 domain experts. Data were collected using a five-point fuzzy scale, processed through fuzzy aggregation, defuzzification, and threshold testing to finalize the model components. The findings indicate that culture-building based on citizenship behavior in organ donation comprises seven fundamental dimensions: cultural investment, social investment, psychological investment, development of cultural tools, effective content production, digital citizenship behavior, and institutionalized satisfaction, encompassing 41 validated components. Together, these dimensions constitute a coherent structural model capable of strengthening public trust, reducing cultural resistance, and enhancing civic participation in organ donation. The proposed model demonstrates that sustainable promotion of organ donation requires structural integration of cultural policy, social capital development, psychological empowerment, transparent governance, and strategic utilization of digital communication, offering a robust foundation for national culture-building strategies in public health.</p> <p>هدف این پژوهش شناسایی و تبیین ابعاد و مؤلفه‌های فرهنگ‌سازی مبتنی بر رفتار شهروندی در نظام اهدای اعضا با رویکردی تلفیقی از دیدگاه‌های فرهنگی، اجتماعی و روان‌شناختی است. پژوهش حاضر از نوع کاربردی ـ توسعه‌ای و با رویکرد ترکیبی (کیفی ـ کمی) انجام شد. در مرحله کیفی، با بهره‌گیری از تحلیل تماتیک، داده‌های حاصل از مرور اسناد علمی و ۱۶ مصاحبه عمیق با خبرگان حوزه‌های پزشکی، روان‌شناسی، جامعه‌شناسی، رسانه، دین، آموزش و کوردیناتورهای پیوند تحلیل گردید و ۳۲۰ کد اولیه استخراج شد که در نهایت در قالب ۷ تم اصلی سازمان‌دهی شد. در مرحله کمی، به‌منظور اعتبارسنجی یافته‌ها، از تکنیک دلفی فازی با مشارکت ۱۴ نفر از خبرگان استفاده گردید. داده‌ها با مقیاس فازی پنج‌درجه‌ای جمع‌آوری و پس از محاسبه مقادیر فازی، دی‌فازی‌سازی و اعمال حد آستانه، مؤلفه‌های نهایی تثبیت شدند. نتایج تحلیل‌ها نشان داد که الگوی فرهنگ‌سازی مبتنی بر رفتار شهروندی در اهدای اعضا متشکل از هفت بعد اساسی شامل سرمایه‌گذاری فرهنگی، سرمایه‌گذاری اجتماعی، سرمایه‌گذاری روان‌شناختی، توسعه ابزارهای فرهنگی، تولید محتوای اثربخش، رفتار شهروندی دیجیتال و رضایت نهادینه‌ای است که در مجموع ۴۱ مؤلفه کلیدی را در بر می‌گیرد. این ابعاد به‌صورت معناداری چارچوبی نظام‌مند برای تقویت اعتماد اجتماعی، کاهش مقاومت‌های فرهنگی و افزایش مشارکت شهروندان در اهدای عضو فراهم می‌آورند. الگوی استخراج‌شده نشان می‌دهد که تحقق پایدار فرهنگ اهدای اعضا مستلزم هم‌افزایی ساختاری میان سیاست‌گذاری فرهنگی، سرمایه اجتماعی، مداخلات روان‌شناختی، حکمرانی شفاف و بهره‌گیری هوشمندانه از ابزارهای دیجیتال است و می‌تواند به‌عنوان مبنای راهبردهای ملی فرهنگ‌سازی در نظام سلامت مورد استفاده قرار گیرد.</p> https://jilmt.com/index.php/jilmt/article/download/59/83