یادگیری هوشمند و تحول مدیریت 3115-8900 4 تیر ماه 1405 1405 04 01 Designing a Model of Cultural Requirements for Lower Secondary Schools in Marginalized Areas of Tehran: A Qualitative Study طراحی الگوی الزامات فرهنگی مدارس متوسطه اول مناطق حاشیه‌ای شهر تهران: پژوهش کیفی 1 27 FA خدیجه بهادری دانشجوی دکتری، گروه علوم تربیتی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران ناهید شفیعی گروه علوم تربیتی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران نادر برزگر گروه علوم تربیتی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Journal Article 1405 01 10 <p>The present study aimed to design a model of the cultural requirements of lower secondary schools located in marginalized areas of Tehran. This qualitative study was conducted within an interpretivist paradigm. Participants were experts in educational management, cultural management, and sociology in Tehran, selected through purposive and snowball sampling according to predefined inclusion and exclusion criteria; interviewing continued until theoretical saturation was reached with 13 participants. Data were collected through face-to-face semi-structured interviews lasting approximately 30–45 minutes. The data were analyzed inductively using Braun and Clarke’s six-phase thematic analysis. Trustworthiness was established according to Lincoln and Guba’s criteria of credibility, transferability, dependability, and confirmability, supplemented by participant and expert review. Inter-rater agreement was assessed using Cohen’s kappa, which yielded a coefficient of 0.663 and was statistically significant at p&lt;0.01, indicating an acceptable level of agreement. The thematic analysis resulted in 33 initial concepts, eight subthemes, and four overarching themes. The eight subthemes were recognizing the cultural values of marginalized communities, promoting students’ citizenship culture, learning local cultural norms, cultural identity formation, addressing migration-related moral harms, enhancing cultural literacy, reducing managers’ cultural bias, and addressing migration-related attitudinal harms. These subthemes were integrated into four overarching themes: “recognition of cultural contexts,” “cultural guidance,” “addressing migration-related cultural harms,” and “enhancement of school managers’ cultural intelligence.” The findings indicate that cultural management in schools located in marginalized areas is a multidimensional and context-dependent process rather than a set of isolated cultural or extracurricular activities. Effective cultural management requires school managers to understand students’ sociocultural contexts, deliberately guide school values and norms, address the cultural consequences of migration, and strengthen their own cultural intelligence. The proposed model can provide a context-sensitive framework for educational policymakers and school managers seeking to create inclusive, cohesive, culturally responsive, and supportive lower secondary school environments in marginalized urban communities.</p> <p>هدف پژوهش حاضر طراحی الگوی الزامات فرهنگی مدارس متوسطه اول مناطق حاشیه‌ای شهر تهران بود. پژوهش حاضر با پارادایم تفسیرگرایی و رویکرد کیفی انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل متخصصان حوزه‌های مدیریت آموزشی، مدیریت فرهنگی و جامعه‌شناسی شهر تهران بودند که با روش نمونه‌گیری هدفمند و به شیوه گلوله‌برفی انتخاب شدند و مصاحبه‌ها پس از دستیابی به اشباع نظری با ۱۳ مشارکت‌کننده خاتمه یافت. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته حضوری ۳۰ تا ۴۵ دقیقه‌ای گردآوری شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش شش‌مرحله‌ای تحلیل مضمون براون و کلارک و با رویکرد استقرایی انجام گرفت. برای تأمین اعتبار پژوهش از معیارهای اعتبارپذیری، انتقال‌پذیری، اطمینان‌پذیری و تأییدپذیری لینکولن و گوبا، بازبینی مشارکت‌کنندگان و صاحب‌نظران استفاده شد. همچنین، توافق بین ارزیابان با ضریب کاپای کوهن بررسی شد که مقدار 0.663 و معناداری در سطح p&lt;0.01 را نشان داد. تحلیل مضمون مصاحبه‌ها به شناسایی ۳۳ مفهوم اولیه، هشت تم فرعی و چهار تم اصلی منجر شد. تم‌های فرعی شامل شناخت ارزش‌های فرهنگی مناطق حاشیه‌نشین، ارتقای فرهنگ شهروندی دانش‌آموزان، یادگیری هنجارهای فرهنگی، هویت‌یابی فرهنگی، مبارزه با آسیب‌های اخلاقی ناشی از مهاجرت، ارتقای سواد فرهنگی، عدم سوگیری مدیران و مبارزه با آسیب‌های بینشی ناشی از مهاجرت بودند. این تم‌ها در چهار تم اصلی «شناخت بسترهای فرهنگی»، «هدایت فرهنگی»، «مبارزه با آسیب‌های فرهنگی ناشی از مهاجرت» و «ارتقای هوش فرهنگی مدیران» سازمان‌دهی شدند. یافته‌ها نشان می‌دهد مدیریت فرهنگی مدارس مناطق حاشیه‌ای فرایندی چندبعدی و زمینه‌مند است و اثربخشی آن مستلزم شناخت شرایط فرهنگی و اجتماعی دانش‌آموزان، هدایت آگاهانه ارزش‌ها و هنجارهای مدرسه، مدیریت پیامدهای فرهنگی مهاجرت و تقویت هوش فرهنگی مدیران است. الگوی شناسایی‌شده می‌تواند چارچوبی برای توسعه مدیریت فرهنگی متناسب با ویژگی‌های مدارس متوسطه اول مناطق حاشیه‌ای و ایجاد محیط آموزشی پذیرنده، منسجم و حساس به تنوع فرهنگی فراهم آورد.</p> https://jilmt.com/index.php/jilmt/article/download/411/296