یادگیری هوشمند و تحول مدیریت 3115-8900 2 پیاپی 6 1403 12 01 Identifying the Dimensions and Components of a Project-Based Curriculum in the Blended Education System of the Second Cycle of Primary School شناسایی ابعاد و مؤلفه‌های برنامه درسی پروژه‌محور در نظام آموزش ترکیبی دوره دوم ابتدایی 1 27 FA مجتبی سلطانی دانشجوی دکتری، گروه علوم تربیتی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران امیرحسین مهدیزاده گروه علوم تربیتی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران علیرضا عراقیه گروه علوم تربیتی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران ناهید شفیعی گروه علوم تربیتی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران بتول فقیه آرام گروه علوم تربیتی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران Journal Article 1403/08/08 <p>This study aimed to identify the dimensions and components of a project-based curriculum within the blended education system of the second cycle of primary school. This qualitative study was conducted using the grounded theory approach. Participants included experts in curriculum studies, primary education, educational technology, blended learning, and project-based learning, as well as educational administrators, curriculum specialists, and experienced primary school teachers. Participants were initially selected through purposive sampling, followed by theoretical sampling based on the emerging analytical categories. Data collection continued until theoretical saturation was achieved. Exploratory semi-structured interviews were used to collect the data. With participants’ informed consent, all interviews were audio-recorded, transcribed verbatim, and analyzed concurrently with the data collection process. Data analysis was conducted through open, axial, and selective coding using the constant comparative method. Credibility was enhanced through participant review, expert examination of the coding process, analytic memo writing, systematic documentation of analytical decisions, and repeated comparison of the emerging categories with the original interview data. The analysis identified “context-responsive project-based learning” as the core category, integrating authentic learning, flexibility, and constructivist principles. The need to develop twenty-first-century competencies, the gap between traditional schooling and real life, and the advancement of educational technologies emerged as the principal causal conditions. The major strategies included designing multidimensional and interdisciplinary projects, using authentic and simulated learning environments, redefining the teacher’s role as a designer and facilitator of learning experiences, and implementing process-oriented assessment. Digital technologies, flexible learning spaces, and interdisciplinary collaboration acted as facilitating conditions, whereas teacher resistance, insufficient school resources, unequal access to technology, and centralized assessment systems were identified as major barriers. The consequences included the development of life skills, deeper and more durable learning, a reduced gap between school and society, and improved professional competencies among teachers. Effective implementation of a blended project-based curriculum requires coherent alignment among context-responsive projects, educational technologies, teachers’ facilitative roles, formative assessment, and institutional support.</p> <p>پژوهش حاضر با هدف شناسایی ابعاد و مؤلفه‌های برنامه درسی پروژه‌محور در نظام آموزش ترکیبی دوره دوم ابتدایی انجام شد. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش نظریه داده‌بنیاد انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل صاحب‌نظران و متخصصان حوزه‌های برنامه‌ریزی درسی، آموزش ابتدایی، فناوری آموزشی، آموزش ترکیبی و یادگیری پروژه‌محور و نیز مدیران، کارشناسان آموزشی و معلمان باتجربه دوره دوم ابتدایی بودند. نمونه‌گیری در ابتدا به‌صورت هدفمند و سپس بر مبنای نمونه‌گیری نظری انجام شد و مصاحبه‌ها تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های اکتشافی نیمه‌ساختاریافته گردآوری شدند. تمامی مصاحبه‌ها با رضایت مشارکت‌کنندگان ضبط، به‌صورت کلمه‌به‌کلمه پیاده‌سازی و هم‌زمان با گردآوری داده‌ها تحلیل شدند. تحلیل داده‌ها بر اساس مراحل کدگذاری باز، محوری و انتخابی و با استفاده از روش مقایسه مداوم انجام شد. برای افزایش اعتبار یافته‌ها از بازبینی مشارکت‌کنندگان، بررسی فرایند کدگذاری توسط خبرگان، ثبت یادداشت‌های تحلیلی و تطبیق مکرر مقوله‌ها با داده‌های اولیه استفاده شد. تحلیل داده‌ها نشان داد که «یادگیری پروژه‌محور زمینه‌گرا» مقوله محوری الگوی پژوهش است که از تلفیق یادگیری واقع‌نما، انعطاف‌پذیری و سازنده‌گرایی شکل می‌گیرد. نیاز به مهارت‌های قرن بیست‌ویکم، شکاف نظام آموزشی سنتی با زندگی واقعی و توسعه فناوری‌های آموزشی به‌عنوان شرایط علّی شناسایی شدند. طراحی پروژه‌های چندبعدی و بین‌رشته‌ای، استفاده از محیط‌های واقعی و شبیه‌سازی‌شده، تغییر نقش معلم به طراح و تسهیل‌گر تجربه‌های یادگیری و استقرار ارزشیابی فرایندمحور، راهبردهای اصلی مدل بودند. فناوری‌های دیجیتال، فضای آموزشی انعطاف‌پذیر و همکاری بین‌رشته‌ای نقش تسهیل‌کننده داشتند، درحالی‌که مقاومت معلمان سنتی، کمبود منابع و غلبه ارزشیابی متمرکز از موانع اصلی بودند. پیامدهای مدل شامل توسعه مهارت‌های زندگی، یادگیری عمیق و ماندگار، کاهش فاصله مدرسه و جامعه و ارتقای شایستگی‌های حرفه‌ای معلمان بود. اجرای اثربخش برنامه درسی پروژه‌محور در آموزش ترکیبی مستلزم انسجام میان پروژه‌های زمینه‌گرا، فناوری‌های آموزشی، نقش تسهیل‌گر معلم، ارزشیابی فرایندی و حمایت‌های ساختاری مدرسه است.</p> https://jilmt.com/index.php/jilmt/article/download/389/279