یادگیری هوشمند و تحول مدیریت 3115-8900 2 پیاپی 6 1403 12 01 Analyzing the Executive Requirements of Effective Practicum in Iran’s Teacher Education System: Evidence from a Developmental Study تحلیل الزامات اجرایی کارورزی اثربخش در نظام تربیت معلم ایران: شواهدی از یک پژوهش توسعه‌ای 1 19 FA معصومه رنجبر دانشجوی دکتری، گروه علوم تربیتی، واحد لامرد، دانشگاه آزاد اسلامی، لامرد، ایران سید احمد هاشمی گروه علوم تربيتي، واحد لامرد، دانشگاه آزاد اسلامی، لامرد، ایران محمود صباحی زاده استادیار ،گروه علوم تربيتي، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران Journal Article 1403 08 09 <p>The present study aimed to analyze and explain the executive requirements of effective practicum in Iran’s teacher education system based on the experiences and perceptions of teacher education stakeholders. This study employed a qualitative developmental research design. The participants included faculty members of Farhangian University, mentor teachers, cooperating school principals, and preservice teachers in Tehran who were selected through purposive sampling. A total of 32 participants contributed to the study. Data were collected through semi-structured interviews and document analysis. Thematic analysis was used for data interpretation, and MAXQDA 2020 software was employed for data management. To enhance trustworthiness, participant validation, continuous comparison, and peer review procedures were applied throughout the analysis process. The findings revealed that effective practicum in Iran’s teacher education system is influenced by five major categories of requirements, including organizational and structural requirements, instructional and professional requirements, managerial and supervisory requirements, communicative and interactive requirements, and cultural and motivational requirements. The results indicated that instructional and professional dimensions, particularly professional feedback, integration of theoretical and practical learning, and mentor teacher empowerment, had the greatest influence on practicum quality. Furthermore, university-school coordination, process-oriented evaluation systems, supportive learning environments, and professional interaction were identified as key factors in improving practicum effectiveness. The findings also demonstrated that weak executive structures, unclear practicum guidelines, and insufficient professional support constitute major challenges in current practicum programs. The findings suggest that effective practicum requires structural revision, stronger collaboration between universities and schools, professional development of mentor teachers, improvement of evaluation systems, and greater attention to cultural and psychological dimensions of professional learning. Moreover, adapting practicum programs to technological developments and emerging educational needs can significantly enhance teacher education quality and preservice teachers’ professional readiness.</p> <p>هدف این پژوهش، تحلیل و تبیین الزامات اجرایی کارورزی اثربخش در نظام تربیت معلم ایران بر اساس تجربه‌ها و ادراکات ذی‌نفعان حوزه تربیت معلم بود. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و در قالب پژوهش توسعه‌ای انجام شد. جامعه پژوهش شامل اعضای هیئت علمی دانشگاه فرهنگیان، معلمان راهنما، مدیران مدارس همکار و دانشجومعلمان شهر تهران بود که با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. در مجموع، 32 نفر در پژوهش مشارکت داشتند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و بررسی اسناد مرتبط گردآوری شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام گرفت و برای مدیریت داده‌ها از نرم‌افزار MAXQDA 2020 استفاده شد. به‌منظور افزایش اعتبار یافته‌ها از بازبینی مشارکت‌کنندگان، مقایسه مستمر داده‌ها و بررسی همتایان پژوهشی استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد که کارورزی اثربخش در نظام تربیت معلم ایران متأثر از پنج دسته الزامات اصلی شامل الزامات ساختاری و سازمانی، آموزشی و حرفه‌ای، مدیریتی و نظارتی، ارتباطی و تعاملی، و فرهنگی و انگیزشی است. نتایج بیانگر آن بود که الزامات آموزشی و حرفه‌ای، به‌ویژه دریافت بازخورد تخصصی، پیوند میان آموزش نظری و عملی، و توانمندسازی معلمان راهنما، بیشترین تأثیر را بر کیفیت کارورزی دارند. همچنین، هماهنگی میان دانشگاه و مدرسه، وجود نظام ارزیابی فرایندی، فضای حمایتی و تعامل حرفه‌ای از جمله عوامل کلیدی در ارتقای اثربخشی کارورزی شناسایی شد. یافته‌ها همچنین نشان داد که ضعف ساختارهای اجرایی، نبود دستورالعمل‌های شفاف و محدود بودن حمایت‌های حرفه‌ای از مهم‌ترین چالش‌های موجود در برنامه‌های کارورزی هستند. بر اساس یافته‌های پژوهش، کارورزی اثربخش نیازمند بازنگری در ساختار اجرایی، تقویت همکاری میان دانشگاه و مدارس، توسعه حرفه‌ای معلمان راهنما، اصلاح نظام ارزشیابی و توجه به ابعاد فرهنگی و روان‌شناختی یادگیری حرفه‌ای است. همچنین، انطباق برنامه‌های کارورزی با تحولات فناورانه و نیازهای نوین آموزشی می‌تواند زمینه ارتقای کیفیت تربیت معلم و آمادگی حرفه‌ای دانشجومعلمان را فراهم سازد.</p> https://jilmt.com/index.php/jilmt/article/download/308/306