یادگیری هوشمند و تحول مدیریت 3115-8900 در دست انتشار 1406 02 01 Evidence-Based Policymaking in Iranian Education: Analysis of Upstream Documents and Design of a Local Conceptual Model سیاست‌گذاری مبتنی بر شواهد در آموزش‌وپرورش ایران: تحلیل اسناد بالادستی و طراحی مدل مفهومی بومی 1 18 10.61838/jilmt.248 FA اسلام خسروی مقدم گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران. فواد مکوندی گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران. آرش جمال منش گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران. وحید چناری گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران. عزت‌اله کیانی گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران. Journal Article 1405/01/30 <p>This study aimed to design a localized model for implementing evidence-based policymaking in the Iranian education system through the analysis of upstream policy documents. This research employed a qualitative approach using thematic analysis. The data consisted of official upstream education documents, including the Fundamental Transformation Document, general national policies, legislative acts, and resolutions of policymaking bodies. Documents were selected through purposive sampling based on their policy relevance and authority. The analysis process involved initial coding, conceptual categorization, and the extraction of overarching themes. To ensure trustworthiness, independent coding, consensus procedures, and expert validation in educational policymaking were applied. The findings revealed that evidence-based policymaking in Iranian education is constrained by significant structural and institutional challenges. Five core themes were identified: lack of intermediary institutions, disconnection between policy formulation and implementation, dominance of political considerations, absence of systematic evaluation and feedback mechanisms, and weak policy analysis capacity. These findings indicate that the full cycle of evidence-based policymaking is not coherently established, and the use of evidence in decision-making remains limited. In response, a six-dimensional model was proposed, encompassing structural, conceptual, governance, evaluation and feedback, human resources, and cultural-normative dimensions. The model is designed to bridge the gap between research and policymaking, enhance institutional capacity, and strengthen the application of evidence in decision-making, thereby offering a practical framework for improving educational policymaking in Iran.</p> <p>هدف این پژوهش طراحی یک مدل بومی برای استقرار سیاست‌گذاری مبتنی بر شواهد در نظام آموزش‌وپرورش ایران بر اساس تحلیل اسناد بالادستی بوده است. این مطالعه با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شد. جامعه مورد بررسی شامل اسناد رسمی و بالادستی آموزش‌وپرورش ایران نظیر سند تحول بنیادین، سیاست‌های کلی نظام، قوانین مصوب، و مصوبات نهادهای سیاست‌گذار بود. نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند و بر اساس اهمیت و جایگاه سیاستی اسناد انجام گرفت. فرآیند تحلیل در سه مرحله شامل کدگذاری اولیه، دسته‌بندی مفهومی و استخراج مضامین اصلی صورت گرفت. برای افزایش اعتبار یافته‌ها، از کدگذاری مستقل توسط پژوهشگران، اجماع در تحلیل و تأیید خبرگان حوزه سیاست‌گذاری آموزشی استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که سیاست‌گذاری مبتنی بر شواهد در اسناد رسمی آموزش‌وپرورش ایران با چالش‌های ساختاری و نهادی مواجه است. پنج مضمون اصلی شامل فقدان نهادهای واسط، گسست میان تدوین و اجرا، غلبه ملاحظات سیاسی، نبود نظام ارزیابی و بازخورد، و ضعف ظرفیت تحلیل سیاست استخراج شد. این مضامین بیانگر آن است که چرخه کامل سیاست‌گذاری مبتنی بر شواهد به‌صورت منسجم در نظام آموزشی کشور شکل نگرفته و کاربرد شواهد در سطح تصمیم‌سازی محدود باقی مانده است. بر اساس یافته‌ها، یک مدل شش‌بعدی شامل ابعاد ساختاری، مفهومی، حکمرانی، ارزیابی و بازخورد، منابع انسانی و فرهنگی–هنجاری ارائه شد. این مدل با هدف کاهش شکاف میان پژوهش و سیاست‌گذاری، تقویت ظرفیت نهادی و ارتقاء کاربست شواهد در تصمیم‌سازی طراحی شده و می‌تواند چارچوبی کاربردی برای بهبود کیفیت سیاست‌گذاری آموزشی در ایران فراهم آورد.</p> https://jilmt.com/index.php/jilmt/article/download/248/201