یادگیری هوشمند و تحول مدیریت 3115-8900 3 تیر ماه 1404 1404 04 01 Designing and Validating a Human Resource Development Model Based on the Holy Quran and Nahj al-Balagha طراحی و اعتباریابی مدل بهسازی منابع انسانی بر اساس قرآن کریم و نهج‌البلاغه 1 23 FA مهراب عباسی دانشجوی دکتری، گروه مدیریت آموزشی، واحد کازرون، دانشگاه آزاد اسلامی، کازرون، ایران. مهرداد همراهی استادیار، گروه مدیریت، واحد کازرون، دانشگاه آزاد اسلامی، کازرون، ایران پری مشایخ استادیار، گروه علوم تربیتی، واحد کازرون، دانشگاه آزاد اسلامی، کازرون، ایران Journal Article 1404/01/14 <p>The objective of this study was to design and validate a comprehensive human resource development model based on the teachings of the Holy Quran and Nahj al-Balagha in order to provide a multidimensional, spiritual, and indigenous framework for improving organizational human resources. This study employed a mixed-methods exploratory design. In the qualitative phase, thematic analysis was conducted using MAXQDA software to extract relevant themes from the Holy Quran and Nahj al-Balagha. In the quantitative phase, the developed model was evaluated using a descriptive-survey method. The statistical population consisted of 416 instructors from the University of Applied Science and Technology in Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad Province during the 2024–2025 academic year. Using simple random sampling, 200 participants were selected. Data were collected using a researcher-developed questionnaire and analyzed through Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM) using SmartPLS4 software. Confirmatory factor analysis results showed that all constructs had significant factor loadings greater than 0.70 and t-values exceeding 1.96, confirming construct validity. Composite reliability, Cronbach’s alpha, and Average Variance Extracted (AVE) values exceeded acceptable thresholds for all dimensions. The findings demonstrated that human resource development is influenced by five main dimensions: educational development, organizational development, socio-cultural development, individual development, and spiritual-moral development. Among these, spiritual-moral development (factor loading = 0.892) and socio-cultural development (factor loading = 0.890) had the strongest effects. The proposed model demonstrated strong empirical validity and highlights that human resource development requires an integrated approach encompassing educational, organizational, socio-cultural, individual, and spiritual-moral dimensions. Emphasizing spiritual and ethical components alongside professional development promotes balanced growth, organizational commitment, and sustainable human resource development.</p> <p>هدف این پژوهش طراحی و اعتباریابی یک مدل جامع بهسازی منابع انسانی مبتنی بر آموزه‌های قرآن کریم و نهج‌البلاغه به منظور ارائه چارچوبی بومی، معنوی و چندبعدی برای ارتقای منابع انسانی سازمان‌ها بود. این پژوهش با رویکرد آمیخته (کیفی–کمی) و از نوع اکتشافی انجام شد. در بخش کیفی، با استفاده از تحلیل مضمون و بهره‌گیری از نرم‌افزار MAXQDA، مضامین مرتبط با بهسازی منابع انسانی از متون قرآن کریم و نهج‌البلاغه استخراج گردید. در بخش کمی، مدل طراحی‌شده از طریق روش توصیفی–پیمایشی و با استفاده از پرسشنامه محقق‌ساخته مورد ارزیابی قرار گرفت. جامعه آماری شامل 416 نفر از مدرسان دانشگاه علمی‌کاربردی استان کهگیلویه و بویراحمد در سال تحصیلی 1404–1403 بود که با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده، 200 نفر انتخاب شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری مبتنی بر حداقل مربعات جزئی (PLS-SEM) و نرم‌افزار SmartPLS4 انجام شد. نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان داد تمامی ابعاد مدل دارای بار عاملی معنادار (بیش از 0.7) و آماره t بزرگ‌تر از 1.96 هستند که بیانگر اعتبار سازه‌ها می‌باشد. همچنین شاخص‌های پایایی ترکیبی، آلفای کرونباخ و میانگین واریانس استخراج‌شده (AVE) برای تمامی ابعاد بالاتر از مقادیر استاندارد گزارش شد. نتایج نشان داد که بهسازی منابع انسانی تحت تأثیر پنج عامل اصلی شامل بهسازی آموزشی، سازمانی، اجتماعی–فرهنگی، فردی و معنوی–اخلاقی قرار دارد. در میان این عوامل، بعد معنوی–اخلاقی (بار عاملی 0.892) و بعد اجتماعی–فرهنگی (0.890) بیشترین تأثیر را بر بهسازی منابع انسانی داشتند مدل ارائه‌شده دارای اعتبار علمی و تجربی مطلوب بوده و نشان می‌دهد بهسازی منابع انسانی نیازمند رویکردی جامع است که علاوه بر ابعاد آموزشی و سازمانی، بر ابعاد معنوی، اخلاقی و اجتماعی نیز تأکید داشته باشد. تمرکز همزمان بر این ابعاد موجب ارتقای کارایی، تعهد، رشد متوازن و توسعه پایدار منابع انسانی در سازمان‌ها خواهد شد.</p> https://jilmt.com/index.php/jilmt/article/download/155/109